Verslag Vredesweek Haarlem 2026

Afsluitende Vredesdienst

Zondag 27 september, Doopsgezinde kerk

Op de laatste dag van de Vredesweek vond in het kerkgebouw van Doopsgezind Haarlem de afsluitende vredesviering plaats. Thema: ‘Niets doen is nog steeds geen optie’. Voorgangers van verschillende levensbeschouwelijke groeperingen gingen in de viering voor. Bijzonder dit jaar was de bijdrage van Selma Boulmalf van ‘Deel De Duif’, een organisatie van islamitische en joodse jongeren die in een tijd van polarisatie probeert overeenkomsten op te zoeken in plaats van verschillen te benadrukken. Aan het eind van de viering werden kraanvogels uitgedeeld die eerder tijdens de Vredesweek zijn gevouwen.

Buitenexpositie Ik zie jou!

Van 9 september tot 6 oktober op het  Stationsplein en in de Grote Houtstraat
Op grote borden staan portretfoto’s en verhalen van 20 inwoners van Haarlem en nieuwkomers uit onder meer Syrië, Somalië, Oekraïne en Turkije. Het zijn duo’s van mensen die elkaar anders misschien nooit zouden spreken, maar elkaar hebben gevonden in gedeelde interesses, beroepen en dromen. De ontmoetingen zijn een project van Museum of Humanity, in samenwerking met gemeente, COA, Stem in de Stad en de Antonius Gemeenschap. Luisteren, goed kijken, echt de ander zien is het doel van dit project en sluit aan bij de doelstelling van de vredesweek.

Na de Vredesweek zal het project Ik zie jou! een vervolg krijgen in het winkelcentrum van Schalkwijk, waarbij ook de portretten en verhalen van de duo’s weer tentoongesteld worden (van 24 november tot eind december).

Wandeling langs Haarlemse Vredestichters, toen en nu.

Vrijdag 25 september, door de binnenstad

Diverse Haarlemmers zijn de geschiedenis ingegaan als vredestichters. Hannie Schaft en Truus Menger – Oversteegen, Nicolaas Beets, maar ook – minder bekend – Marni Blom, Renie Limonard en Rinia Jordan de Rooij. Gids Yoshina Davelaar nam ons mee op een wandeling door Haarlem en vertelde over deze en andere moedige stadsgenoten. Op de route lag ook de voor velen nog onbekende Vredestempel. Dit recent gerestaureerde monument gedenkt de vrede die gesloten werd na de 80 jarige oorlog in 1648. De wandelaars werden verrast met een klein concert in de tuin met tempel. Na afsluiting van de hele wandeling werd er bij een kop thee nagepraat.

Ik zie jou! – de bijeenkomst.

Zondag 27 september,  Club Schalkwijk.

Ben jij nieuwsgierig naar wat de ander bezighoudt: iemand uit een andere wijk van Haarlem of geboren in een ander land? Kom dan naar de bijeenkomst Ik Zie Jou!, waarin we met elkaar kennismaken en onze verhalen delen. Want onbekend maakt soms onbemind. We hopen zo het begrip voor elkaar te versterken. Omdat we samen willen bouwen aan een Haarlem waarin iedereen zich thuis kan voelen.
Deze bijeenkomst werd georganiseerd door Stichting Somaliërs Haarlem en Omstreken (SSHO), Stichting.Harmonie, Afrikahuis, Yvonne Moonen, Tulp en Jasmijn, de Jemenitische gemeenschap, Het Stevige Midden en de Antonius Gemeenschap. De opzet sluit aan op de buitenexpositie ‘Ik zie jou!’ van Museum of Humanity die in de maand september te zien was op het Stationsplein en de Grote Houtstraat.

Saman Amini’s Integratieplan #2 Alles is Perspectief

Zaterdag 26 september
Door Black Sheep Can Fly

In Alles is Perspectief onderzocht Saman Amini de breuklijnen in de Nederlandse samenleving. Met scherpe grappen, rauwe verhalen en live muziek duikt hij in thema’s als polarisatie, racisme, ongelijkheid en identiteit. Hij kruipt in de huid van de ander en onderzoekt wat er schuilgaat achter overtuigingen en emoties. Niet om te veroordelen, maar om te begrijpen. Na afloop volgde een nagesprek met Kashif Amin van Discriminatie.nl Kennemerland.

Deze voorstelling werd mogelijk gemaakt door Discriminatie.nl Kennemerland.

Soepje, liedje, vrede.

Zaterdag 25 september, Doopsgezinde kerk

Wat verbindt mensen, zelfs – juist – in tijden van oorlog? Een pan soep, gedeeld met wie er is, en samen zingen. Tijdens dit hartverwarmende lunchconcert zong Koor Noorderlicht over vrede, troost… en soep! Iryna Naumenko uit Oekraïne vertelde aan de hand van foto’s over hoe een simpele maaltijd mensen bijeenbrengt, juist wanneer alles onzeker is. Daarna was er lekkere soep voor iedereen en werd er ook nog samen gezongen!

Onthulling Herdenkingsmonument Vrede en vrijheid.

Vrijdag 25 september, bij de Ontmoetingskerk in Schalkwijk

In de Vredesweek maakten wij een bijzonder project wereldkundig. Het is het resultaat van een samenwerkingsverband tussen de Ontmoetingskerk, GOSH (Genootschap Oud Schalkwijk Haarlem), het Wijkplatform Europawijk en de leerlingen en docenten van het Rudolf Steiner College. De leerlingen van 3 MAVO maakten onder begeleiding van de docenten Burgerschap en Hout/Metaalbewerking een monument dat voor iedereen symbool zal staan voor vrede en vrijheid: 28 duiven, van elke scholier een uniek exemplaar, vliegen omhoog.
De feestelijke onthulling door wethouder Bas van Leeuwen vond plaats bij de Ontmoetingskerk aan de Frankrijklaan.

Vouw mee voor de vrede.

Vrijdag 18, zaterdag 19 en vrijdag 25 september
Kraanvogels vouwen in de Schuur en bij het Stadsklooster Haarlem:

Het vouwen van 1000 kraanvogels staat in Japan symbool voor hoop, verbondenheid en vrede. Stadsklooster Haarlem organiseerde op meerdere dagen in De Schuur en op straat bij het Stadsklooster een bijeenkomst ‘Vouw mee voor de vrede’. Bezoekers en voorbijgangers schoven aan tafel en leerden ter plekke de handigheid van het vouwen. De gevouwen vogels worden uitgedeeld tijdens de slotviering van de Vredesweek.<

Mag ik dan bij jou?

Donderdag 24 september, Jansstraat 33
Gesprek over vrede, veiligheid en maatschappelijke weerbaarheid georganiseerd door het Humanistisch Verbond Haarlemmerland

Geïnspireerd door dit lied van Claudia de Breij gingen we in gesprek over wat aan deze vraag vooraf gaat. Hoe gaan we om met de toenemende dreiging van oorlog? Een gesprek over verantwoordelijkheid, onzekerheid en menselijke veerkracht.

Inleider Caecilia van Peski heeft ruime ervaring in internationale crisis- en conflictgebieden. Vanuit die ervaring ging zij in op de psychologische impact van dreiging, de betekenis van maatschappelijke weerbaarheid en de rol die iedereen kan spelen in het bewaren van vrede. In het tweede deel van de avond werd aan ronde tafels visies uitgewisseld aan de hand van stellingen.

Zingen voor Oekraïense vluchtelingen en voor jou.

Donderdag 24 september, in de noodopvang van Klein België
Concert door Zwaluwkoor Haarlem, met aansluitend een dansvoorstelling.

Muziek kent geen grenzen, geen paspoorten en geen taalbarrières. Alleen mensen, stemmen en de warmte van samen zijn. In het Zwaluwkoor zingen nieuwe en oude Nederlanders samen in elkaars taal, met elkaars muziek, elkaars verhalen. Onder leiding van Ida Vis klonken liederen van over de hele wereld. Met dit concert wilden wij met name ook Oekraïense mede-burgers een hart onder de riem steken.

Na het concert was er een dansvoorstelling verzorgd door Victoriia Tolstova-Hrechko, Olena Turchyna en Liudmila Nikitenko. Zij lieten 3 dansen zien: With Ukraine in My Heart, Memories en Hit the road, Jack.

Een Moment

Korte vredesviering

Alle werkdagen tijdens de Vredesweek, in de Grote of St – Bavokerk

Tijdens de Vredesweek hing in de Bavo opnieuw de ‘vredesmuur’ waarin alle bezoekers een briefje met een zelfgeschreven wens of een gebed konden stoppen. Tijdens een korte dagelijkse Vredesviering in het Koor van de kerk, komen die wensen terug in de gebeden, samen met een vredestekst en een meditatief moment.

Eén van de pastores van de Protestantse Gemeente Haarlem leidde de viering en er was prachtige muziek door o.a. violiste Suzanne Groot, gitarist Martien Keesmaat, stadsorganist Anton Pauw en organist Piet Hulsbos.

Labyrint lopen

Maandag 21 september, in de Remonstrantse kerk & Woensdag 23 september, in De Kapel, Bloemendaal

Deze meditatieloop werd georganiseerd door Stadsklooster Haarlem samen met Intlabyrint. In deze loopmeditatie volgde je een vaste route naar het midden en weer terug. Stap voor stap ontstaat er dan ruimte voor stilte en aandacht; de wandeling is een uitnodiging om stil te staan bij vrede in jezelf en in de wereld om je heen. Na afloop van de meditatie was er gelegenheid voor uitwisseling van ervaringen.

Europa, vredestichter in internationale geopolitiek (wan)orde?

Debat in de Pletterij

Dinsdag 22 september

Europa (her)bewapent zich flink, het kan niet op, lijkt het wel. Zelfs een Europees kernwapen van Franse snit wordt niet uitgesloten. Is dat de goede weg of moeten we in Europa meer nadenken over de-escaleren en wegblijven van een nucleaire wapenwedloop en afschrikking met alles vernietigende kernwapens? Is de VS definitief afgeschreven als bondgenoot en vervangen door Canada? Welke rol speelt Nederland? Zijn we van gidsland naar een betere wereld veranderd in het beste jongetje in de NAVO-klas?

Met: Sico van der Meer (Instituut Clingendael), Sterre van Buuren (onderzoeker kernwapens), Berma Klein Goldewijk (professor militaire wetenschappen) en Saurav Narain (PhD terrorismebestrijding.
Moderator: Jan Hoekema (Pletterij/redacteur)

De Solidaire stad

Presentatie en debat over de sociale betekenis van architectuur en de openbare ruimte

Dinsdag 22 september

Wat is de rol van architectuur voor een zorgzame, solidaire en weerbare samenleving? Solidariteit ontstaat niet vanzelf, maar groeit op plekken waar mensen elkaar kunnen ontmoeten. De solidaire samenleving wordt zichtbaar in het gebruik van openbare gebouwen, hofjes, pleinen en parken. Het ABC Architectuurcentrum Haarlem heeft onderzoek gedaan naar plekken in onze stad die door inwoners als ‘solidair’ worden ervaren.

Dit was een bijeenkomst in de lezingenreeks Spraakmakend Haarlem. Sprekers: Gabriël Verheggen (ABC Architectuurcentrum); Luc Manders (kwartiermaker Club Schalkwijk); Bruno Giebels (directeur van De Koepel); Hanneke Kijne (stadsarchitect); Arna Mačkić (architect en schrijver).

Gesprekken voor verandering

Kennismaking met Deep Canvassing in Haarlem

Maandag 21 september

Nederland schreeuwt om gesprekken waarin geluisterd wordt, waarin begrip wordt opgebracht, waarin wordt doorgevraagd. Gesprekken waarin persoonlijke ervaringen naast elkaar worden gezet in plaats van tegenover elkaar in stelling gebracht. Zulke gesprekken kunnen een bodempje burgerschap leggen in een straat, een wijk, een stad. Uit dit idee ontstond Deep Canvassing.
Bevlogen vrijwilligers gaan van deur tot deur en praten onbevooroordeeld over het thema migratie. Niet om de les te lezen of te bekeren, maar om te onderzoeken wat mensen beweegt en angstig maakt. In deze bijeenkomst gaf een van de initiatiefnemers antwoord op de vragen: Hoe doe je dat precies, dat Deep Canvassing? En wat zijn de ervaringen van mensen die langs de deuren gaan?

Palestine 36

Themafilm in de Schuur, inclusief nagesprek

Maandag 21 september

Palestine 36 is een historisch generatie-epos van Annemarie Jacir. De film vertelt het verhaal van Yusuf, een jonge dorpsbewoner, en Khuloud, de weinig subtiele echtgenote van een rijke Palestijnse journalist, ten tijde van de Arabische Opstand van 1936–1939 tegen het Britse koloniale bewind in Palestina.
De film toont dat wat we vandaag zien geen incidenten zijn, maar patronen uit een langer verleden. De vraag “Welke geschiedenis volg jij?” (een quote uit de film) dwingt ons om te reflecteren op onze eigen aannames en die van de ander. Het doel is niet dat we het eens worden over het Palestijnse conflict – en zo vele andere conflicten in de wereld- maar dat we leren actief te vragen: “Waar komt mijn en jouw oordeel vandaan?” In deze film lag de focus op het perspectief van de Palestijnse bevolking, de wrede onderdrukking door de Engelse soldaten en de belangentegenstellingen onder de Palestijnen.

Wat maakt vrede?

Bijeenkomst scholieren met auteur over het boek Albatros

Maandag 21 september

Leerlingen van Het Schoter en van Lyceum Sancta Maria hadden het boek Albatros van Yorick Goldewijk gelezen. Dit boek gaat over twee jongeren die, opgroeiend in een samenleving met een sterk vijandbeeld van het land van de ander, afhankelijk worden van elkaar.

Op de internationale dag van de vrede gingen de leerlingen in de Bibliotheek Haarlem Centrum in gesprek met de schrijver naar aanleiding van hun eigen brieven en vragen.

Wandeling en Gebed voor de Vrede

Maandag 21 september

Een leuk groepje Haarlemmers wandelde in optocht vanaf de Grote Markt door onze binnenstad naar het Soefi-huis aan de Burgwal. Daar vond het maandelijkse Vredesgebed plaats, zoals dat al ruim 40 jaar in de binnenstad van Haarlem wordt gehouden.
In de korte dienst (met teksten, muziek en ontsteken van kaarsen) was Jaap-Willem Hutter, voorzitter afdeling Haarlem van Soefi Contact, de voorganger.

Vrouwen zingen voor vrede

Zondag 20 september, kleine zaal van de PHIL

Onder leiding van Yvonne Moonen en zangeres/stembevrijder Charo Durán, zongen ca 350 vrouwen van verschillende achtergronden voluit mee met de korte, hartverwarmende liedjes. Met begeleiding op percussie door Pouriya Jaberi. Extra deze keer was een gastoptreden van de Syrische Sara en van Chorus Harmony, een koor verbonden aan Stichting Harmonie Haarlem. Dit alles bij elkaar zorgde voor een goede en verbonden sfeer.  Na het zingen werd er aan de hand van speciaal gemaakte bingokaarten nader kennis met elkaar gemaakt. Korte vragen die een makkelijke introductie zijn voor een ontmoeting met iemand die je voorheen nog niet kende. Dit onder het genot van heerlijke hapjes en Syrische en Turkse koffie.

Regenboogviering

Zondag 20 september, Doopsgezinde kerk

Ook dit jaar werd er weer een Regenboogviering gehouden. Onder het motto ‘Verschil maken we samen!’ werd de diversiteit van onze veelkleurige samenleving gevierd. Na een lunch met o.a. cake in de regenboogkleuren gingen de ca. 80 aanwezigen uiteen in verschillende workshops. In de groepen werden alle onderdelen van de viering voorbereid: zo kon je de kaarsen maken die later ontstoken werden, er werden liederen ingestudeerd met het Haarlem Studentenkoor, queer bijbellezingen werden uitgezocht en passende gebeden gemaakt. Alle onderdelen kwamen in de viering tesamen.

De weg naar duurzame vrede, en wat jij daaraan kan doen…

Lezing door Nicolien Schermer – inclusief nagesprek

Zondag 20 september, De Kapel in Bloemendaal

Vrede is iets dat je doet, niet iets waar je op wacht. Duurzame vrede ontstaat niet via oorlog, maar via medemenselijkheid, recht en verzoening. Nicolien Schermer vertelde in haar lezing over hoe Israëlische en Palestijnse vredesactivisten hier samen vorm aan proberen te geven, en ook wat jij kan doen.

Nicolien Schermer werkt als creatief strateeg en transformatiemanager mee aan de grote maatschappelijke transities van deze tijd. Naast duurzaamheid en circulaire economie heeft het werken aan depolarisatie en duurzame vrede haar speciale aandacht. Ze is actief in interculturele/interreligieuze dialoog en was betrokken bij de ontwikkeling van de Peacewalk to Jerusalem. Als mede-oprichter en bestuurslid van Netherlands Friends of Combatants for Peace draagt zij bij aan het mogelijk maken van het werk van Combatants for Peace in Israël Palestina.

Vredesconcert door het Nederlands Blazers Ensemble

Zaterdag 19 september, grote zaal van de PHIL
Ter gelegenheid van de Internationale Dag van de Vrede, presenteert het Nederlands Blazers Ensemble voor de zesde keer het concert voor de Dag van de Vrede. Van klassiek tot wereldmuziek, met soms een vleugje pop. Dit jaar zijn de speciale gasten: programmamaker, journalist en schrijver Bahram Sadeghi, de singer-songwriter Roufaida en zangeres Bahghi.
Net als ieder jaar maakten ze via een groot scherm verbinding met muzikanten uit oorlogsgebieden die leven in opvangkampen van Stichting Vluchteling. Zij brachten hun eigen muziek en spelen via het scherm samen met de Blazers. Zo kregen we niet alleen een indruk van het leven daar, maar ervaarden we vooral de creativiteit, muzikaliteit en veerkracht van mensen die leven onder moeilijke omstandigheden. Muziek vormde de verbindende kracht op deze bijzondere avond vol energie en verbeelding.

Met medewerking van de koren Consensus Vocalis en het TARAB Choir 

In Gesprek over vrede

Voorprogramma voorafgaande aan het Vredesconcert van het Nederlands Blazers Ensemble

Zaterdag 19 september, kleine zaal van de PHIL

Aperitief voor de ziel

Zaterdag 19 september,  Oud-Katholieke kerk

Opening van de Vredesweek en van de kunstexpositie: ‘Wie vrede wilt, bereidt zich voor op vrede’

Vrijdag 18 september tot en met vrijdag 25 september, broedplaats Ratata

Na een korte toespraak door Bernadette Meertens en een ludieke openingsact door Gert-Jan Kooren was de Vredesweek en de expositie geopend.

A+B is een kunstenaarsduo dat gevormd wordt door Albert van Loon en Beatrice Peter. Als kunstenaarsduo creëren ze onder andere kleine objecten en grote installaties, animatie, interactieve kunstprojecten en performance kunst. In hun thematiek speelt vrede een belangrijke rol. Liefde vs geweld, delen vs hebzucht, samen vs verdeeld en vrede vs oorlog. Tweedehands materialen, zoals bijvoorbeeld militair kinderspeelgoed, wordt gemanipuleerd om het een nieuwe of sterkere betekenis te geven. Het hergebruik van het duo stopt echter niet bij de spullen uit de kringloop. Ook woorden en symbolen worden hergebruikt en gemanipuleerd. Losse woorden, maar soms ook complete citaten, worden gerecycled en krijgen zo een nieuwe betekenis in de huidige tijd. What you see is what you get. Kijk, kijk nog eens en denk er over na…

Tevens te zien: Installatie ‘Weit Weg”
De ‘uitingen’ van Uw verslaggever ter plaatse (het artistieke alter ego van Gert-Jan Kooren) zijn altijd vriendelijk. Soms met ingehouden ergernis, dat wel. De installatie Weit Weg (“ver weg”), is daar een mooi voorbeeld van. Het werk hing letterlijk ver weg, hoog bij de ingang van Ratata. Gelukkig was er een verrekijker om de kleine lettertjes te lezen. Want wát is er precies ver weg?
Een andere installatie van hem, “De vraag van vandaag”, was te zien in de tuin van de bibliotheek van Haarlem-Noord op de Planetenlaan 170.

Dans Dans Revolutie

Theatrale installatie van Lise Weeda en BrotherTill

Vrijdag 18 en zaterdag 19 september,  de Schuur

In deze theatervoorstelling stapten we in het fictieve land Besulia, waar oorlog uitbreekt. De eeuwenoude traditie van de bevolking om te dansen en zo het kwaad te verdrijven, lijkt niet meer te werken. De jonge vlogger Anna pakt haar telefoon erbij en roept de wereld op: dans de svaboda samoverzjenja en help ons!